Fatih Sarımeşe

  •  Year : 2025
  •  Vol : 5
  •  Issue : 1
  •  Page : 15-35
The Umayyad Mosque, an essential milestone in early Islamic architecture, was built between 705-715 by the Umayyad Caliph Al-Walid ibn Abd al-Malik. Renowned in art and architectural history, the mosque is notable for its history, plan system, decorations, and architectural details. After Yavuz Sultan Selim's conquest of Damascus, the mosque came under Ottoman control. During the Ottoman period, the mosque underwent several interventions but suffered significant damage in a fire on October 15, 1893, during Sultan Abdulhamid II’s reign. The fire nearly destroyed the mosque, including the structure traditionally believed to be the Tomb of Prophet John, due to strong winds. Several surrounding buildings, too, were destroyed. Once the news reached Istanbul, restoration efforts were quickly initiated. Both locals and people from Istanbul contributed to the repair work. Edmonde Beşare’s reinforced concrete-based preliminary projects for the repairs were significant. Sultan Abdulhamid II tasked Osman Hamdi Bey with reporting on the mosque’s repairs. Osman Hamdi Bey recommended the "Tarz-ı Kadim" (old style) method for the restoration, favoring traditional Ottoman techniques over the suggested reinforced concrete. This approach reflected the classical Ottoman architectural period. The restoration highlighted the National Architectural Style, which would later become the state’s official style in 1908, being applied even before that. Changes to the mosque during the repairs, such as the addition of a muqarnas arch in the mihrab and a marble pulpit replacing the wooden one, demonstrate the National Architectural Style's influence. This restoration marks a key moment in the development of modern restoration awareness in the late Ottoman Empire.
Cite this Article As : Sarımeşe, F. (2025). Yıldız Albümleri Işığında Şam Emeviyye Camii’nin 1893 Onarımı: Görsel Bir Analiz, Nigarhane Dergisi, 5(1), 15-35.

Conflict of interest : The authors declare that they have no conflict of interest.

This article is published under the CC BY-NC 4.0 license.
Nigarhane Sanat Dergisi
2025, Vol5, Issue1
ISSN: 2980-0056
Received : , Accepted : , Published Online :

References

  1. Ahunbay, Zeynep. Tarihi Çevre Koruma ve Restorasyon. İstanbul: YEM Yayınları, 2022.
  2. Asfour, Abdülhalim. Emevi Devrinden Osmanlılara Kadar Suriye Minareleri. Ankara: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, 1997.
  3. Ateş, İbrahim. “Şam Ümeyye Câmi ve Vakfiyesi”. Vakıflar Dergisi 12 (1978), 20-78.
  4. Aykaç, Fettah. K.A.C. Creswell’e Göre Erken Devir İslâm Mimarisi. İstanbul MMG Yayınları, 2020.
  5. Boran, Ali. “Şam Emeviye Camisi’ne Türkler’in Katkıları”. Türk Dünyası Araştırmaları 183 (Aralık 2009), 263-292.
  6. Çam, Nusret. İslam’da Sanat ve Mimari. Ankara: Elektronik İletişim Ajansı, 1994.
  7. Erkal, Mehmet. “Beytülmâl”, Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi. 6/90-94. İstanbul: TDV Yayınları, 1992.
  8. Ertaş, Mehmet Yaşar. “1759 Şam Depremi’nde Büyük Hasar Gören Emeviye, Selimiye ve Süleymaniye Câmilerinin Onarımı”. Ortadoğu’da Osmanlı Dönemi Kültür İzleri Uluslararası Bilgi Şöleni Bildirileri ed. Ş. Ercebeci-A. Şimşek-Canpolat (25-27 Ekim 2000), 241-251.
  9. Kale, Kevser Nur. Şam Emeviyye Camii’nin Sultan II. Abdülhamid Dönemi Tamiratı. İstanbul: Marmara Üniversitesi, Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, 2019.
  10. Kazan, Hilal. “1893 Yangını Sonrası Şam Emevi Camii Restorasyonu”. MJH: Akdeniz İnsani Bilimler Dergisi=Mediterranean Journal of Humanities 6/2 (2016), 333-341.
  11. Kazan, Hilal. II. Abdülhamid Han Devri Önemli Restorasyonları Şam Emevi Câmii ve Selanik Ayasofya Câmii. İstanbul: Kriter Yayınları, 2023.
  12. Koyuncu, Mevlüt. Emevi Halifesi Velid B. Abdülmelik. Sakarya: Sakarya Üniversitesi Yayınları 2004.
  13. Sarımeşe, Fatih. Ulusal Mimarlık Dönemi’nde İstanbul’da Yapılan Restorasyon ve Koruma Uygulamaları. İstanbul: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Doktora Tezi, 2022.
  14. Sönmez, Ali. “Osman Hamdi Bey’in Sayda Kazısı ve Bu Kazının Müze-i Hümâyun’un Gelişimine Etkisi”. History Studies 12/3 (2020), 765-788.
  15. Yazıcı, Talib. “Emeviyye Camii”, Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi. 11/108. İstanbul: TDV Yayınları, 1995.
  16. https://www.gzt.com/mecra/samin-kalbi-emevi-cami-3517611 Erişim 28 Mart 2025.
  17. https://www.selcuklumirasi.com/architecture-detail/sam-emeviye-camisi Erişim 28 Mart 2025.
  18. İstanbul Üniversitesi Yıldız Albümleri Arşivi, Erişim 16 Ocak 2025.
  19. http://nek.istanbul.edu.tr:4444/ekos/FOTOGRAF/779-68---0006.jpg
  20. http://nek.istanbul.edu.tr:4444/ekos/FOTOGRAF/90567---0003.jpg
  21. http://nek.istanbul.edu.tr:4444/ekos/FOTOGRAF/779-35---0098.jpg
  22. http://nek.istanbul.edu.tr:4444/ekos/FOTOGRAF/779-68---0003.jpg
  23. http://nek.istanbul.edu.tr:4444/ekos/FOTOGRAF/779-68---0003.jpg
  24. http://nek.istanbul.edu.tr:4444/ekos/FOTOGRAF/779-68---0003.jpg
  25. http://nek.istanbul.edu.tr:4444/ekos/FOTOGRAF/779-68---0012.jpg
  26. http://nek.istanbul.edu.tr:4444/ekos/FOTOGRAF/90580---0001.jpg
  27. http://nek.istanbul.edu.tr:4444/ekos/FOTOGRAF/90580---0002.jpg
  28. http://nek.istanbul.edu.tr:4444/ekos/FOTOGRAF/90580---0005.jpg
  29. http://nek.istanbul.edu.tr:4444/ekos/FOTOGRAF/90580---0002.jpg
  30. http://nek.istanbul.edu.tr:4444/ekos/FOTOGRAF/779-68---0011.jpg
  31. http://nek.istanbul.edu.tr:4444/ekos/FOTOGRAF/90580---0009.jpg
  32. http://nek.istanbul.edu.tr:4444/ekos/FOTOGRAF/90580---0013.jpg
  33. http://nek.istanbul.edu.tr:4444/ekos/FOTOGRAF/90580---0008.jpg
  34. http://nek.istanbul.edu.tr:4444/ekos/FOTOGRAF/90580---0012.jpg
  35. http://nek.istanbul.edu.tr:4444/ekos/FOTOGRAF/779-68---0001.jpg
  36. http://nek.istanbul.edu.tr:4444/ekos/FOTOGRAF/90580---0004.jpg